Nội dung chính
ToggleThủ tục đăng ký sở hữu trí tuệ không phải một thủ tục duy nhất: nhãn hiệu, sáng chế, kiểu dáng công nghiệp hay tác phẩm đều có nơi nộp, hồ sơ và thời hạn riêng. Xác định đúng đối tượng là việc đầu tiên để làm đúng.
Trả lời nhanh: Thủ tục đăng ký sở hữu trí tuệ gồm 6 bước chung: xác định đối tượng và người đứng tên, tra cứu, lập hồ sơ theo mẫu, nộp hồ sơ kèm phí, trả lời thông báo, nhận văn bằng hoặc giấy chứng nhận. Nhãn hiệu, sáng chế, kiểu dáng nộp tại Cục Sở hữu trí tuệ; quyền tác giả nộp tại Cục Bản quyền tác giả.
Thủ tục đăng ký sở hữu trí tuệ áp dụng cho đối tượng nào?
Thủ tục đăng ký sở hữu trí tuệ là thủ tục để Nhà nước ghi nhận quyền với một tài sản trí tuệ cụ thể, gồm ba nhóm:
- Phải đăng ký mới có quyền: nhãn hiệu (trừ nhãn hiệu nổi tiếng và đăng ký quốc tế được công nhận), sáng chế, kiểu dáng công nghiệp, thiết kế bố trí, chỉ dẫn địa lý.
- Đăng ký không bắt buộc: quyền tác giả phát sinh khi tác phẩm được định hình; giấy chứng nhận là chứng cứ khi tranh chấp.
- Không có thủ tục đăng ký: tên thương mại, bí mật kinh doanh.
6 bước chung trong hướng dẫn thủ tục đăng ký sở hữu trí tuệ
Hồ sơ nào cũng đi qua trình tự sau:
- Xác định người đứng tên: tác giả, chủ đầu tư hay doanh nghiệp giao việc.
- Tra cứu: nhãn hiệu tra trùng, tương tự; sáng chế, kiểu dáng tra tính mới.
- Lập hồ sơ theo mẫu: đơn sở hữu công nghiệp theo Thông tư 10/2026/TT-BKHCN; hồ sơ quyền tác giả theo mẫu của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch.
- Nộp hồ sơ và phí: trực tuyến, trực tiếp hoặc qua bưu điện; cách nộp qua mạng xem bài đăng ký sở hữu trí tuệ online.
- Trả lời thông báo sửa thiếu sót, giải trình trong hạn.
- Nhận kết quả và duy trì quyền: văn bằng cấp dạng điện tử mặc định; nhãn hiệu phải gia hạn, sáng chế nộp lệ phí duy trì hằng năm.
Cá nhân, tổ chức Việt Nam được tự nộp hoặc ủy quyền bằng văn bản (Điều 107).
Bảng thủ tục đăng ký sở hữu trí tuệ theo từng đối tượng
Nơi nộp, hồ sơ và thời hạn luật định:
| Đối tượng | Nơi nộp | Hồ sơ chính | Thời hạn xét | Hiệu lực |
|---|---|---|---|---|
| Nhãn hiệu | Cục Sở hữu trí tuệ | Tờ khai, mẫu nhãn, danh mục theo nhóm Nice | Hình thức 01 tháng; nội dung 05 tháng từ công bố | 10 năm từ ngày nộp đơn, gia hạn được |
| Sáng chế | Cục Sở hữu trí tuệ | Tờ khai, bản mô tả, yêu cầu bảo hộ, bản tóm tắt | Nội dung 12 tháng, chỉ khi có yêu cầu | 20 năm (giải pháp hữu ích 10 năm) |
| Kiểu dáng | Cục Sở hữu trí tuệ | Tờ khai, bộ ảnh chụp hoặc bản vẽ, bản mô tả | Nội dung 05 tháng từ công bố | 05 năm, gia hạn tối đa 2 lần |
| Quyền tác giả | Cục Bản quyền tác giả | Tờ khai, bản sao tác phẩm, tài liệu chứng minh quyền | Theo quy định của Chính phủ | Theo loại tác phẩm (Điều 27) |
Mốc trên áp dụng cho đơn công bố từ 01/4/2026; thực tế có thể lâu hơn. Lệ phí nộp đơn nhãn hiệu, sáng chế đang giảm 50% còn 75.000 đồng đến hết 31/12/2026; phí tra cứu, thẩm định giữ nguyên.
Điểm nghẽn riêng của từng thủ tục
Mỗi thủ tục có một khâu dễ làm mất quyền:
- Nhãn hiệu: bên thứ ba có 03 tháng phản đối sau công bố (Điều 112a).
- Sáng chế: không yêu cầu thẩm định nội dung trong 36 tháng thì đơn bị coi như rút (Điều 113).
- Quyền tác giả: phần mềm, logo, bài giảng đều nộp tại Cục Bản quyền tác giả, xem bài thủ tục đăng ký sở hữu trí tuệ cho phần mềm.
Khi một sản phẩm cần nhiều thủ tục cùng lúc, Luật Dân Việt có thể cùng bạn lập lịch nộp và chuẩn bị từng bộ hồ sơ.
Câu hỏi thường gặp về thủ tục đăng ký sở hữu trí tuệ
Hạn trả lời thông báo của Cục Sở hữu trí tuệ có xin kéo dài được không?
Với đơn sở hữu công nghiệp, chủ đơn có thể yêu cầu gia hạn thời hạn trả lời trong phạm vi quy định và nộp phí gia hạn theo Thông tư 263/2016/TT-BTC. Các mốc luật định như 36 tháng yêu cầu thẩm định nội dung sáng chế thì không gia hạn.
Sản phẩm sắp ra mắt nên làm thủ tục cho đối tượng nào trước?
Sáng chế, kiểu dáng nộp trước khi công khai để giữ tính mới; nhãn hiệu nộp trước khi quảng bá vì xét theo nguyên tắc nộp đơn đầu tiên; quyền tác giả có thể đăng ký sau.
Một đơn có gộp nhãn hiệu và kiểu dáng của cùng sản phẩm được không?
Không. Mỗi đơn chỉ yêu cầu cấp một văn bằng cho một đối tượng, nên logo nộp đơn nhãn hiệu, hình dáng bao bì nộp đơn kiểu dáng riêng, dù có thể nộp cùng ngày.
Căn cứ pháp lý
- Luật Sở hữu trí tuệ số 50/2005/QH11, sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 36/2009/QH12, Luật số 42/2019/QH14, Luật số 07/2022/QH15 và Luật số 131/2025/QH15 (Điều 6, 27, 89, 93, 107, 112a, 113, 119).
- Nghị định số 65/2023/NĐ-CP, sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 100/2026/NĐ-CP.
- Nghị định số 17/2023/NĐ-CP, sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 134/2026/NĐ-CP.
- Thông tư số 10/2026/TT-BKHCN quy định chi tiết Luật Sở hữu trí tuệ.
- Thông tư số 263/2016/TT-BTC; Thông tư số 64/2025/TT-BTC.
Liên hệ Luật Dân Việt
Để được hỗ trợ tốt nhất, kịp thời nhất, Quý khách vui lòng liên hệ trực tiếp Luật Dân Việt theo thông tin dưới đây:
- Hotline/Zalo: 0858.111.929
- Email: [email protected]
- Văn phòng Hà Nội: 219 Trung Kính, Yên Hoà, Hà Nội; Toà HH2, FLC Garden City, Đại Mỗ, Hà Nội
- Thời gian làm việc: Thứ 2 – Thứ 7, 8:00 – 18:30
Thông tin trong bài mang tính tham khảo, được cập nhật theo văn bản pháp luật có hiệu lực tại thời điểm đăng. Quy định có thể thay đổi; vui lòng đối chiếu văn bản gốc hoặc liên hệ luật sư trước khi thực hiện.