Đăng ký bằng sáng chế tại Việt Nam: Cách làm theo từng chủ thể

Đăng ký bằng sáng chế tại Việt Nam đi theo cùng một thủ tục tại Cục Sở hữu trí tuệ, nhưng mỗi loại chủ thể lại vướng ở những điểm rất khác nhau. Cá nhân lo về tính mới, doanh nghiệp lo về quyền đứng tên, công ty nước ngoài lo về thời hạn và người đại diện.

Trả lời nhanh: Mọi chủ thể đều nộp đơn tại Cục Sở hữu trí tuệ. Cá nhân, doanh nghiệp Việt Nam tự nộp hoặc ủy quyền; trường, viện cần xác định quyền đăng ký từ đề tài; chủ thể nước ngoài không có cơ sở tại Việt Nam phải qua đại diện hợp pháp, đơn PCT vào Việt Nam chậm nhất tháng thứ 31.

Đăng ký bằng sáng chế tại Việt Nam: xác định đúng người đứng tên

Người đứng tên đơn là chủ thể có quyền đăng ký theo Điều 86 Luật Sở hữu trí tuệ, không nhất thiết là người nghĩ ra giải pháp. Văn bằng cấp cho người không có quyền đăng ký có thể bị yêu cầu hủy bỏ trong suốt thời hạn bảo hộ (khoản 3 Điều 96).

Chủ thể Thường đứng tên đơn Điểm cần kiểm tra trước khi nộp
Nhà sáng chế độc lập Chính tác giả Đã giới thiệu, chào bán giải pháp chưa
Doanh nghiệp Doanh nghiệp đầu tư Hợp đồng lao động, quy chế nội bộ
Trường, viện Tổ chức được giao quyền Hợp đồng nhiệm vụ
Chủ thể nước ngoài Công ty, cá nhân nước ngoài Người đại diện tại Việt Nam, hạn PCT

Tác giả luôn được ghi tên trong đơn và văn bằng. Thủ tục chung xem bài đăng ký sáng chế tại Việt Nam: các bước và thời hạn.

Cá nhân, nhà sáng chế độc lập xin bằng sáng chế

Cá nhân tự bỏ công sức, chi phí tạo ra giải pháp được trực tiếp nộp đơn, kể cả trực tuyến bằng chữ ký số hoặc VNeID. Thực tế, nhà sáng chế độc lập hay mất quyền vì bán thử sản phẩm rồi mới đăng ký; ân hạn 12 tháng chỉ có giá trị tại Việt Nam. Nếu bạn làm thuê và giải pháp gắn với việc được giao, quyền đăng ký có thể thuộc bên giao việc, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

Doanh nghiệp đăng ký bằng sáng chế cho giải pháp của nhân viên

Doanh nghiệp đầu tư kinh phí, phương tiện cho nhân viên sáng tạo là chủ thể có quyền đăng ký, nhưng cần chứng minh việc giao nhiệm vụ. Nên làm trước khi nộp đơn:

  1. Lập biên bản ghi nhận giải pháp có ngày tháng.
  2. Xác định đúng tác giả, không ghi tên quản lý không trực tiếp sáng tạo.
  3. Thỏa thuận với tác giả về thù lao.
  4. Nộp đơn trước lịch ra mắt sản phẩm.

Hai doanh nghiệp cùng đầu tư có thể cùng đứng tên, nên thỏa thuận trước quyền khai thác và chi phí duy trì.

Trường đại học, viện nghiên cứu: sáng chế từ đề tài

Sáng chế từ đề tài khoa học hay mất tính mới vì nhóm nghiên cứu công bố bài báo, luận văn trước khi nộp đơn. Nên nộp đơn trước ngày gửi bài, kiểm tra hợp đồng nhiệm vụ để biết tổ chức nào được giao quyền đăng ký, và thỏa thuận trước với doanh nghiệp đối tác về người đứng tên.

Chủ thể nước ngoài và đơn PCT vào Việt Nam

Chủ thể nước ngoài không thường trú, không có cơ sở sản xuất, kinh doanh tại Việt Nam nộp đơn qua đại diện hợp pháp tại Việt Nam (khoản 2 Điều 89), theo một trong hai cách:

  • Nộp trực tiếp trong 12 tháng kể từ ngày nộp đơn đầu tiên ở nước ngoài để hưởng quyền ưu tiên theo Công ước Paris.
  • Đưa đơn PCT vào Việt Nam: hạn cuối là 31 tháng kể từ ngày ưu tiên; tài liệu tiếng nước ngoài phải có bản dịch sang tiếng Việt.

Bản dịch yêu cầu bảo hộ dễ làm sai lệch phạm vi, nên đối chiếu kỹ với bản gốc. Những điểm chủ đơn nước ngoài hay bỏ sót được tổng hợp tại kinh nghiệm bảo hộ sáng chế ở Việt Nam.

Luật Dân Việt hỗ trợ xác định chủ thể đứng tên và chuẩn bị đơn đăng ký bằng sáng chế tại Việt Nam cho từng trường hợp.

Câu hỏi thường gặp về đăng ký bằng sáng chế tại Việt Nam

Doanh nghiệp đứng tên bằng thì nhân viên tác giả được hưởng gì?

Tác giả được ghi tên trên văn bằng và được nhận thù lao từ việc khai thác sáng chế theo mức tối thiểu tại Điều 135, trừ khi hai bên có thỏa thuận khác.

Chuyên gia nước ngoài làm việc cho công ty Việt Nam tạo ra sáng chế thì ai đứng đơn?

Công ty Việt Nam đầu tư là chủ đơn, tự nộp được; chuyên gia được ghi là tác giả.

Hộ kinh doanh có đứng tên đơn sáng chế được không?

Hộ kinh doanh không có tư cách pháp nhân, nên thường chủ hộ đứng tên đơn với tư cách cá nhân.

Căn cứ pháp lý

  • Luật Sở hữu trí tuệ số 50/2005/QH11, sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 36/2009/QH12, Luật số 42/2019/QH14, Luật số 07/2022/QH15 và Luật số 131/2025/QH15 (Điều 60, 86, 89, 96, 122, 135).
  • Nghị định số 65/2023/NĐ-CP quy định chi tiết về sở hữu công nghiệp, sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 100/2026/NĐ-CP.
  • Thông tư số 10/2026/TT-BKHCN quy định chi tiết Luật Sở hữu trí tuệ và biện pháp thi hành.
  • Hiệp ước hợp tác về sáng chế (PCT); Công ước Paris về bảo hộ sở hữu công nghiệp.

Liên hệ Luật Dân Việt

Để được hỗ trợ tốt nhất, kịp thời nhất, Quý khách vui lòng liên hệ trực tiếp Luật Dân Việt theo thông tin dưới đây:

  • Hotline/Zalo: 0858.111.929
  • Email: [email protected]
  • Văn phòng Hà Nội: 219 Trung Kính, Yên Hoà, Hà Nội; Toà HH2, FLC Garden City, Đại Mỗ, Hà Nội
  • Thời gian làm việc: Thứ 2 – Thứ 7, 8:00 – 18:30

Thông tin trong bài mang tính tham khảo, được cập nhật theo văn bản pháp luật có hiệu lực tại thời điểm đăng. Quy định có thể thay đổi; vui lòng đối chiếu văn bản gốc hoặc liên hệ luật sư trước khi thực hiện.

Share:

Facebook
Twitter
Pinterest
LinkedIn
Picture of Luật Dân Việt

Luật Dân Việt

Luôn đồng hành và hỗ trợ tư vấn pháp lý tới mọi người !

Tin mới

Bài viết liên quan